Jan Paweł II w czasie pielgrzymek do Ojczyzny wielokrotnie podejmował temat pokoju. Mówił o nim do wielotysięcznych tłumów, które słuchały go w czasie Mszy św. i nabożeństw, jak też do węższego grona słuchaczy, np. przedstawicieli władz państwowych.

17 czerwca 1983 r. w Belwederze papież przywoływał słowa Pawła VI, który podkreślał, że „Polska leży w interesie pokoju i dobrej współpracy między narodami Europy”. Jan Paweł II przypomniał, że Polska znajdowała się w samym centrum straszliwych doświadczeń II wojny światowej, a „pamięć straszliwych doświadczeń wojny, jakie stały się udziałem Polaków i innych narodów Europy, przynagla do ponowienia gorącego apelu na rzecz pokoju, aby nie był on zakłócony lub narażany na niebezpieczeństwo”.

Tego samego dnia w czasie Mszy św. na Stadionie Dziesięciolecia Jan Paweł II ponowił swoje orędzie pokoju skierowane do całego świata, podkreślając ze „stolicy narodu i państwa, które z nakładem największych ofiar walczyło za dobrą sprawę w czasie ostatniej wojny światowej prawo Polski do suwerennego bytu, a także do prawidłowego rozwoju w zakresie kulturalnym i społeczno– ekonomicznym”. Papież zwrócił się do sumienia ludzi i społeczeństw na świecie: „Polska wypełniła do ostatka – owszem: z nawiązką! – zobowiązania sprzymierzeńcze, jakie wzięła na siebie w straszliwym doświadczeniu lat 1939-45. Los Polski w 1983 r. nie może być obojętny narodom świata – zwłaszcza Europy i Ameryki” – apelował.

Wymowne pozostają słowa Jana Pawła II wygłoszone do przedstawicieli władz państwowych na Zamku Królewskim w Warszawie 8 czerwca 1987 r., w których papież odwołał się do Karty Praw Człowieka: „Jeśli chcecie zachować pokój, pamiętajcie o człowieku. Pamiętajcie m.in. o jego prawie do wolności religijnej, stowarzyszania się i wypowiadania swoich poglądów. Pamiętajcie o jego godności, w której muszą się spotykać poczynania wszystkich społeczeństw i społeczności. Wtedy bowiem wszystkie one: społeczności, społeczeństwa, narody, państwa, żyją pełnym, autentycznie ludzkim życiem, kiedy godność człowieka, każdego człowieka, nie przestaje ukierunkowywać od samych podstaw ich bytowania i działalności. Wszelkie naruszenie i nieposzanowanie praw człowieka stanowi zagrożenie dla pokoju” – przestrzegał papież.

Już w wolnej Polsce w czasie przemówienia do korpusu dyplomatycznego w Warszawie Jan Paweł II wskazywał, że trwały pokój zależy nie tylko od militarnego bezpieczeństwa, ale w pierwszym rzędzie od zaufania pośród obywateli danego kraju oraz od wzajemnego zaufania narodów względem siebie (8 czerwca 1991 r.). A składając historyczną wizytę w polskim Parlamencie 11 czerwca 1999 r., podkreślił, że „Solidarność” wybrała drogę pokojowej walki o prawa człowieka i całego narodu.

W czasie wspomnianej już pielgrzymki z 1983 r., której mottem były słowa: „Pokój Tobie, Polsko, Ojczyzno moja”, Jan Paweł II zaznaczył, że dialog na rzecz pokoju jest czymś fundamentalnym i koniecznym. Papież, cytując Orędzie na Światowy Dzień Pokoju, podkreślił, że „ludzie ostatecznie są zdolni do tego, by przezwyciężyć podziały, konflikty interesów, nawet sprzeczności zdawałoby się radykalne, jeżeli uwierzą oni w siłę dialogu, jeżeli zgodzą się na to, by po ludzku szukać pokojowego i rozumnego rozwiązania konfliktów”.