Reklama

Niedziela Łódzka

Książę niezłomny

Niedziela łódzka 20/2017, str. 6-7

[ TEMATY ]

wywiad

Archiwum krakowskiej Kurii

ANNA SKOPIŃSKA: – Siostra ma na co dzień do czynienia – poprzez dokumenty, archiwalia – z wielkością i świętością ludzi, którzy tworzyli ten krakowski, ale też nasz polski Kościół. Jednym z tych wielkich jest kard. Adam Sapieha...

S. KAROLA ZABORSKA: – Wiele już naszkicowano piórem jego portretów i wypowiedziano pięknych słów. Ja chciałabym pokazać trochę jego dom i osiągnięcia, jakich dokonał w archidiecezji krakowskiej. „Był on bowiem – jak napisał we wstępie do Księgi Sapieżyńskiej kard. K. Wojtyła – jak drzewo zasadzone nad strumieniem wód, drzewo owocodajne i niezachwiane, którego widok nie tylko dla Polaków, ale dla całego chrześcijaństwa był podstawą nadziei i radości. Jakby widok owego dębu, który w dniu urodzin Adama Stefana przed stu laty zasadzono w rodzinnym Krasiczynie”.

– To „drzewo” najbardziej ukształtował dom rodzinny. To stąd ta późniejsza niezłomność...

– Był ostatnim z siedmiorga dzieci Jadwigi z Sanguszków i Adama Stanisława Sapiehy. Rodzice mieli największy wpływ na jego wychowanie i osobowość. Matka – jak wspomina ją Matylda Sapieżyna, żona brata księcia Pawła w swoich pamiętnikach pt. „My i nasze Siedliska” – potrafiła dać swoim dzieciom, a szczególnie swoim synom to, czym była najpełniej przesiąknięta: wiarę, przywiązanie do Kościoła i do niezmiennych zasad chrześcijańskiego życia. Dawała przykład poświęcenia w każdej potrzebie, miłosierdzia względem potrzebujących, znosiła w milczeniu wszelkie krzyże i zachowała aż do końca świeżość i młodość serca... Książę Adam Stefan Sapieha odziedziczył po matce zmysł pracy charytatywnej, współczucie dla wszelkiej nędzy i bólu. Podobno też w dzieciństwie był bardzo gwałtowny. Po ojcu zaś, jak twierdzi ks. prof. B. Przybyszewski, Adam Stefan odziedziczył niezłomność i odwagę cywilną. Ojciec był bowiem znany, według Księdza Profesora, z burzliwego, nieokiełznanego usposobienia. Adam dzieciństwo spędził wraz ze swoim bratem Pawłem w Krasiczynie. Rodzice dbali o gruntowne wychowanie chłopców, zapewniając im szeroki dostęp do wiedzy. Adam również od najmłodszych lat pilnie obserwował działalność patriotyczną ojca, który wpajał swoim synom najcenniejsze według niego wartości: pracę dla kraju i poczucie godności rodowej. Od najmłodszych lat Adam poznawał też świat i kulturę innych narodów poprzez liczne podróże. Był też osobą wrażliwą na piękno przyrody, na co niewątpliwie miał wpływ krasiczyński park bogaty w różne przywożone przez ojca rośliny i drzewa. Ojciec okazał mu wielkie wsparcie duchowe w momencie przyjęcia święceń kapłańskich. Świadczy o tym fragment błogosławieństwa, jakie mu dał na nową drogę życia: „wierzę, że stan tak piękny i wzniosły ciągnie Ciebie i ciągnie z każdym dniem więcej. I dlatego nie waham się powiedzieć Ci, idź i pracuj na tej drodze trudnej, a nadto umiałeś być dobrym synem i bratem, żebym wątpić mógł, że będziesz dobrym i miłym Bogu sługą”. Atmosfera i doświadczenia nabyte w domu rodzinnym miały ogromny wpływ na charakter i osobowość Kardynała, który przecież niejeden raz w późniejszym życiu musiał podejmować trudne decyzje i działać w obronie pokrzywdzonych oraz bronić Ojczyzny i Kościoła.

Reklama

– Z tego pięknego życia, z tej służby Ojczyźnie i Kościołowi pozostały w krakowskim archiwum pamiątki. Czy zachowało się ich wiele?

– Spuścizna aktowa kard. A. S. Sapiehy liczy 6 metrów bieżących. I jest podzielona na 42 teki. To dla historyków nieocenione źródło wiedzy na temat działalności kard. Sapiehy i czasów, w których wypadło mu żyć i kierować Kościołem krakowskim, a momentami również Kościołem w Polsce. Na pierwszą część spuścizny (pierwsze 6 tek) składają się akta dotyczące młodości (odpis metryki urodzenia, świadectwa szkolne, dokumenty dotyczące pracy i pobytu we Lwowie), wczesne lata posługi Kościołowi krakowskiemu przedstawiają dokumenty dotyczące I wojny światowej i działalności Książęco-Biskupiego Komitetu Pomocy. Teki kolejne, od VII do XV, zawierają dokumenty dotyczące sytuacji Kościoła w Polsce w 20-leciu międzywojennym i odzwierciedlają zmaganie o właściwy kształt niepodległej Rzeczypospolitej. Znaleźć tu można między innymi dokumentację dotyczącą plebiscytu na Śląsku, Warmii i Mazurach, akta ukazujące zmagania między Kościołem a Państwem o zawarcie i kształt konkordatu ze Stolicą Apostolską. Teka XVI to sprawy związane ze śmiercią i pogrzebem Józefa Piłsudskiego oraz historie tzw. Konfliktu Wawelskiego, który abp Sapieha przypłacił załamaniem się stanu zdrowia. Kolejne teki, XVII-XXI, zawierają akta dotyczące sytuacji Polaków za granicą i Instytutów Polskich w Rzymie i Loreto. W tekach XXVI -XXVIII odnajdziemy dokumenty odzwierciedlające działalność kard. Sapiehy w czasie II wojny światowej.

– To te dokumenty, które pokazują niezłomność Księcia Kardynała?

– Tak. Właśnie ta jego szeroka działalność dobroczynna (Rada Główna Opiekuńcza, Arcybiskupi Komitet Pomocy) i na polu międzynarodowym na rzecz okupowanego kraju przyniosła mu największą sławę i miano księcia niezłomnego. Tutaj możemy między innymi odnaleźć słynne oświadczenie Kardynała z 6 marca 1950 r., w którym napisał: „W razie gdybym był aresztowany, stanowczo niniejszym ogłaszam, że moje złożone tam wypowiedzi, prośby i przyznania się są nieprawdziwe, nawet gdyby one byłyby wygłoszone wobec świadków nie są one wolne i nie przyjmuję je za swoje”, a teki od XXIX do XXXVII zawierają między innymi bulle papieskie biskupów podległych Metropolicie Krakowskiemu.

– Pamiątki po kard. Sapieże to nie tylko dokumenty, to też osobne zbiory jego najbardziej osobistych rzeczy....

– W zbiorach naszego Archiwum i w posiadaniu archidiecezji krakowskiej jest szereg muzealiów pozostałych po Księciu. Jest to np. jego zastawa stołowa z herbem, czy rzeczy osobiste, jak piuska, biret czy pas. Jest budzik, który stał przy jego łóżku, obrazki bliskie jego sercu, przybory z biurka, tłoki pieczętne, których używał do pieczętowania ważniejszych dokumentów wychodzących spod jego ręki. Pozostały też modlitewniki, z których korzystał czy pamiątki lub dyplomy przyznane w uznaniu jego zasług szczególnie na polu dobroczynności. Mimo 150 lat od jego urodzin i ponad 60 lat od śmierci zainteresowanie jego życiem i działalnością wcale nie słabnie. Nasila się przy okazji kolejnych jubileuszy. Jubileusze były też okazją do powstawania różnych ciekawych prac. I tak w 1976 r. na 25-lecie śmierci, z inicjatywy ówczesnego metropolity krakowskiego kard. K. Wojtyły, została wydana Księga Sapieżyńska. Jedna z najważniejszych ksiąg.

2017-05-10 14:19

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

On jest. On czuwa. Jemu zaufałam

Niedziela Ogólnopolska 15/2015, str. 22-23

[ TEMATY ]

wywiad

film

sztuka

sylwetka

Mateusz Wyrwich

Halina Łabonarska

Halina Łabonarska

Z Haliną Łabonarską – wybitną aktorką teatralną i filmową – rozmawia Mateusz Wyrwich

MATEUSZ WYRWICH: – Kiedy po raz pierwszy „spotkałyście się” z siostrą Faustyną?

CZYTAJ DALEJ

Św. Wacław

Niedziela świdnicka 39/2016, str. 5

[ TEMATY ]

święty

Adobe.Stock.pl

św. Wacław

św. Wacław

Święty Wacław był Czechem. Jest głównym patronem naszych południowych sąsiadów, czczonym tam jako bohater narodowy i wódz. Był królem męczennikiem, a więc osobą świecką, nie duchowną, i to piastującą niemal najwyższą godność w narodzie i w państwie. Jest przykładem na to, że świętość życia jest nie tylko domeną osób duchownych, ale może być także zrealizowana na najwyższych stanowiskach społecznych. Nie mamy dokładnych danych dotyczących życia św. Wacława. Jego postać ginie w mrokach historii. Historycy wysuwają różne hipotezy co do jego życia. Jest pewne, że Wacław odziedziczył po ojcu tron królewski. Podobno był dobrym, walecznym rycerzem, co nie przeszkadzało mu być także dobrym i wrażliwym na ludzką biedę. Nie jest znana przyczyna jego konfliktu z bratem Bolesławem, który stał się jego zabójcą i następcą na tronie. Nie znamy też bliżej natury i rozwoju konfliktów wewnętrznych oraz ich związków z polityką wobec sąsiadów, które wypełniły jego krótkie rządy i które były prawdopodobnie tłem bratobójstwa. Śmierć Wacława nastąpiła 28 września 929 lub 935 r. w Starym Bolesławcu. Kult Wacława rozwinął się zaraz po jego śmierci. Ciało męczennika przeniesiono do ufundowanego przez niego praskiego kościoła św. Wita. Wczesna cześć znalazła wyraz w bogatym piśmiennictwie poświęconym świętemu. Kult Wacława rozszerzył się z Czech na nasz kraj, zwłaszcza na południowe tereny przygraniczne. Zadziwiające, że Katedra na Wawelu otrzymała jego patronat. Także wspaniały kościół św. Stanisława w Świdnicy ma go jako drugorzędnego patrona.

CZYTAJ DALEJ

Święty Krzyż: włodarze 10 gmin świętokrzyskich sprzeciwiają się szkalowaniu oblatów

2021-09-28 20:46

[ TEMATY ]

Święty Krzyż

oblaci

Archiwum autora

Opactwo na Świętym Krzyżu

Opactwo na Świętym Krzyżu

Sprzeciw wobec rozpowszechnianych w przestrzeni publicznej przez przeciwników zmiany granic Świętokrzyskiego Parku Narodowego komunikatów szkalujących działalność Zgromadzenia Misjonarzy Oblatów Maryi Niepokalanej na Świętym Krzyżu wyrazili 28 września we wspólnym stanowisku wójtowie i burmistrzowie 10 gmin zrzeszonych w Związku Gmin Gór Świętokrzyskich.

Stanowisko wójtów i burmistrzów – członków Związku Gmin Gór Świętokrzyskich - w sprawie komunikatów związanych z planami zmiany granic Świętokrzyskiego Parku Narodowego, które pojawiają się w przestrzeni publicznej odnośnie do działalności Domu Zakonnego Misjonarzy Oblatów Maryi Niepokalanej na Świętym Krzyżu poparł m.in. także wojewoda świętokrzyski Zbigniew Koniusz podczas konferencji pasowej w Kielcach.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję