Reklama

Głos z Torunia

Ogólnopolskie obchody Dnia Judaizmu w Toruniu

Spotkanie ponad podziałami

Centralne obchody Dnia Judaizmu, ustanowionego przez polski Episkopat w 1997 r., były organizowane w 15 miastach. W tym roku do tej listy dołączył Toruń. – Będzie to kolejna okazja, żeby spotkać się ponad podziałami i dostrzec to, co mamy wspólnego – powiedział ks. dr hab. Dariusz Iwański, odpowiedzialny za organizację Dnia Judaizmu z ramienia diecezji toruńskiej

Ogólnopolskie obchody Dnia Judaizmu w Toruniu odbyły się 17 stycznia. Zapoczątkowała je modlitwa na byłym cmentarzu żydowskim, istniejącym na Jakubskim Przedmieściu od XVIII wieku, a zlikwidowanym w 1975 r. Jego teren został przed 7 laty uporządkowany; m.in. upamiętniono wówczas najwybitniejszą postać pochowaną na cmentarzu – rabina Cwi Hirsz Kaliszera (1795 – 1874), jednego z najwcześniejszych propagatorów ruchu syjonistycznego, orędownika przywrócenia obecności Żydów na terenie starożytnego Izraela.

Żydzi w regionie

W toruńskim ratuszu dr Michał Targowski (Instytut Historii i Archiwistyki UMK) zaprezentował wielowiekową obecność Żydów w regionie kujawsko-pomorskim. Aż do końca XVIII wieku koncentrowała się ona głównie na Kujawach i w ziemi dobrzyńskiej. W Toruniu miała charakter śladowy; u schyłku XVIII wieku Toruń zamieszkiwało zaledwie 18 rodzin żydowskich. Ok. 1860 r. Toruń zamieszkiwało blisko 1800 wyznawców judaizmu. Zasilili oni szeregi tutejszej inteligencji i środowisko artystyczne, jak np. Georg Wolf – autor rzeźby toruńskiego Flisaka, mieli też spory wkład w życie gospodarcze. Ciekawostką jest, iż z naszego regionu wywodzą się nobliści żydowskiego pochodzenia – Albert Michelson urodzony w Strzelnie (Nagroda Nobla w 1907 r. w dziedzinie fizyki) oraz Tadeusz Reichstein z Włocławka (z medycyny w 1950 r.).

Reklama

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 r. większość toruńskich Żydów, silnie zasymilowana z Niemcami, przeprowadziła się na teren Rzeszy, a ich miejsce zajęli pobratymcy z Kongresówki i Galicji. Okres międzywojenny z jednej strony przyniósł rozwój żydowskich organizacji społecznych, kulturalnych i politycznych, a z drugiej wzrost nastrojów antysemickich wśród ludności polskiej, niechętnie patrzącej na ekspansję ekonomiczną żydowskich kupców i sklepikarzy. Po 1939 r. większość Żydów z naszego regionu zginęła w ramach niemieckiego planu zagłady.

Rządzący powojenną Polską komuniści nie dbali o upamiętnienie obecności Żydów na naszych ziemiach. Sytuacja ta uległa zmianie dopiero po 1989 r.

Dialog

W panelu, poświęconym postaci starotestamentalnego proroka Eliasza, padły ciekawe myśli dotyczące współczesnego dialogu katolicko-żydowskiego. Wymaga on przezwyciężenia wielowiekowych uprzedzeń i stereotypów oraz stosowania języka, który nikogo nie rani i jest zrozumiały dla obu stron. Z drugiej strony widać, iż pole tego dialogu jest bardzo ograniczone, co mocno wybrzmiało w wypowiedzi rabina Boaza Pasha z Jerozolimy, który stwierdził: „Wy już mieliście Mesjasza, a my ciągle czekamy…”.

Młodzi dla dialogu

Reklama

W obchodach Dnia Judaizmu wzięła udział grupa gimnazjalistów z Nowego Grodziczna, która wcześniej pod kierunkiem katechetki Anny Wielgoszyńskiej oraz ks. Przemysława Syrkowskiego przygotowała projekt poświęcony judaizmowi, kulturze żydowskiej i współczesnemu państwu Izrael. Swój udział wnieśli też uczniowie toruńskich szkół muzycznych, którzy w krótkim recitalu zaprezentowali utwory Beethovena, Brahmsa i Debussy’ego.

Ukoronowaniem obchodów było nabożeństwo ekumeniczne pod przewodnictwem bp. Andrzeja Suskiego, sprawowane w katedrze Świętych Janów.



Obchody Dnia Judaizmu poprzedziły trwający Tydzień Modlitw o Jedność Chrześcijan. W diecezji toruńskiej nabożeństwa ekumeniczne odbywają się w kościołach rzymskokatolickich w Toruniu, Działdowie i Grudziądzu oraz w toruńskich świątyniach bratnich Kościołów: Polskim Autokefalicznym Kościele Prawosławnym, Kościele Ewangelicko-Augsburskim i Kościele Polskokatolickim. Więcej w następnym numerze

2016-01-21 10:07

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Śladem judaików

Niedziela bielsko-żywiecka 4/2021, str. V

[ TEMATY ]

Dzień Judaizmu

Gmina Wyznaniowa Żydowska w Bielsku-Białej

Mezuza (z hebrajskiego futryna drzwiowa) – zwitek pergaminu z tekstami Księgi Powtórzonego Prawa

Mezuza (z hebrajskiego futryna drzwiowa) – zwitek pergaminu z tekstami Księgi Powtórzonego Prawa

Nowa propozycja Muzeum Okręgowego w Bielsku-Białej.

Na bielskim zamku szykuje się wymiana ekspozycji historycznej. Z tego względu siedem rycerskich komnat zostanie na nowo zaaranżowanych. W jednej z nich zobaczyć będzie można obraz religii Śląska Cieszyńskiego, którego integralną część tworzyła wspólnota Mojżeszowa. Propozycja muzealników to tylko pretekst do poszukiwania regionalnych judaików na znacznie szerszą skalę.

CZYTAJ DALEJ

Wiceminister MSWiA: decyzja o przedłużeniu stanu wyjątkowego jest niezbędna

2021-09-28 09:17

[ TEMATY ]

stan wyjątkowy

ChiccoDodiFC/pl.fotolia.com

Decyzja o przedłużeniu obowiązywania stanu wyjątkowego przy granicy polsko - białoruskiej jest absolutnie niezbędna – ocenił we wtorek wiceminister spraw wewnętrznych i administracji Błażej Poboży.

Wiceszef MSWiA podkreślił w TVP Info, że ujawnione w poniedziałek materiały pozyskane z nośników elektronicznych od osób zatrzymanych za nielegalne przekroczenie granicy polsko-białoruskiej nie pozostawiają wątpliwości, "że decyzja o przedłużeniu obowiązywania stanu wyjątkowego jest absolutnie niezbędna".

CZYTAJ DALEJ

Warszawa: Msza dziękczynna w archikatedrze za beatyfikację Prymasa

2021-09-28 21:44

[ TEMATY ]

Warszawa

Eucharystia

bł. kard. Stefan Wyszyński

Agata Kowalska

- Dziękujemy dziś Bogu za jego bezgraniczne zawierzenie Soli Deo – per Mariam, samemu Bogu przez Maryję. Niech heroiczna wiara i miłość obojga nowych Błogosławionych przypomni nam nasze powołanie do świętości! - powiedział w homilii abp Stanisław Budzik, metropolita lubelski, który przewodniczył w archikatedrze św. Jana w Warszawie dziękczynnej Mszy św. za beatyfikację kard. Stefana Wyszyńskiego.

Po raz pierwszy we wtorek 28 września modlący się od lat w archikatedrze warszawskiej o beatyfikację Prymasa spotkali się wspólnie na dziękczynieniu za nią. Msze święte dziękczynne będą odprawiane odtąd w archikatedrze każdego 28 dnia miesiąca o godz. 19.00.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję